Prezydent Donald Trump zagroził utrzymaniem amerykańskiej blokady morskiej irańskich portów nawet w przypadku wygaśnięcia obowiązującego rozejmu w środę, co eskaluje napięcia wokół kluczowego szlaku żeglugowego cieśniny Ormuz.
Iran ponownie otworzył cieśninę w piątek po zawarciu porozumienia rozejmowego między Izraelem a Libanem, ale Teheran natychmiast ostrzegł, że ponownie zamknie ten szlak wodny, jeśli Waszyngton będzie kontynuował blokadę irańskich statków.
Może jej nie przedłużę, ale blokada pozostanie
Donald Trump, prezydent — Dawn
Patowa sytuacja koncentruje się wokół cieśniny Ormuz, przez którą przepływa około jednej piątej globalnej ropy naftowej i skroplonego gazu ziemnego. Przewodniczący irańskiego parlamentu Mohammad Bagher Ghalibaf oświadczył, że cieśnina nie pozostanie otwarta, jeśli blokada USA będzie kontynuowana, jednocześnie domagając się uprawnień do kontroli wszystkich statków przepływających przez ten akwen.
Pomimo optymizmu Trumpa co do możliwości zawarcia porozumienia, nadal istnieją kluczowe punkty sporne między Waszyngtonem a Teheranem. Prezydent odrzucił irańskie propozycje nakładania opłat na statki przepływające przez cieśninę, żądanie, które Iran zgłaszał w poprzednich negocjacjach.
Dawn przedstawia sytuację jako dyplomatyczny impas, w którym Pakistan występuje w roli mediatora, podkreślając nieudane rozmowy w Islamabadzie i prezentując stanowiska obu stron bez wyraźnego nastawienia redakcyjnego. Ich perspektywa odzwierciedla rolę Pakistanu jako regionalnego pośrednika dążącego do odprężenia napięć między mocarstwami.
Straits Times kładzie nacisk na implikacje gospodarcze i reakcje rynków na ponowne otwarcie cieśniny, co odzwierciedla pozycję Singapuru jako ważnego węzła żeglugowego zależnego od stabilnych szlaków handlowych. Ich relacja koncentruje się na praktycznych konsekwencjach dla globalnego handlu, a nie na opowiadaniu się po którejkolwiek stronie w geopolitycznym sporze.
Indyjskie media podkreślają dyplomatyczny impet i potencjał rozwiązania negocjacyjnego, wyróżniając irański gest dobrej woli w ponownym otwarciu cieśniny oraz optymistyczne prognozy Trumpa dotyczące porozumienia. Takie ujęcie odzwierciedla strategiczne zainteresowanie Indii utrzymaniem bezpieczeństwa energetycznego poprzez stabilne szlaki żeglugowe w Zatoce Perskiej, unikając opowiedzenia się po którejkolwiek stronie w amerykańsko-irańskim konflikcie, co mogłoby zagrozić ich relacjom z obydwoma państwami.
Media saudyjskie przedstawiają sytuację wokół taktycznego ustępstwa Iranu podczas rozmów rozejmowych i pozytywnej reakcji Trumpa, sugerując elastyczność Teheranu pod presją. Ta narracja wpisuje się w strategiczne interesy Arabii Saudyjskiej, która dąży do powstrzymania Iranu przy jednoczesnym utrzymaniu regionalnej stabilności chroniącej szlaki żeglugowe w Zatoce Perskiej, kluczowe dla saudyjskiego eksportu ropy.
Tureckie media koncentrują się na praktycznych niepewnościach i mieszanych sygnałach płynących z obu stron, podkreślając rozbieżność między deklaracjami dyplomatycznymi a faktycznym wznowieniem żeglugi. To pragmatyczne ujęcie odzwierciedla pozycję Turcji jako regionalnego mocarstwa, które korzysta ze stabilnych przepływów energii, utrzymując jednocześnie złożone relacje zarówno z Waszyngtonem, jak i z Teheranem, wymagające starannego balansu dyplomatycznego.
Trump twierdził również, że Iran zgodził się na przekazanie swojego zapasu wzbogaconego uranu do Stanów Zjednoczonych, opisując wspólne operacje wydobywcze. Irańskie ministerstwo spraw zagranicznych natychmiast zaprzeczyło temu twierdzeniu, oświadczając, że uran nie zostanie przekazany nigdzie indziej.
Blokada morska stanowi naruszenie rozejmu, a Iran podejmie konieczne środki
Esmaeil Baqaei, rzecznik irańskiego MSZ — Straits Times
Konflikt, który rozpoczął się 28 lutego, stworzył złożoną układankę dyplomatyczną, w którą zaangażowane są liczne regionalne mocarstwa. Pakistan pełnił rolę mediatora w nieudanych rozmowach między stronami, podczas gdy Trump ogłosił plany historycznego szczytu z prezydentem Chin Xi Jinpingiem w Pekinie w maju.
Rynki finansowe pozytywnie zareagowały na ponowne otwarcie cieśniny, jednak ukryte napięcia sugerują kruchy postęp. Irańskie dowództwo wojskowe podkreśliło, że decyzje dotyczące akwenu podejmowane są „w terenie”, a nie poprzez deklaracje dyplomatyczne.
Wygaśnięcie rozejmu w środę zbliża się wielkimi krokami, a obie strony zajmują nie do pogodzenia stanowiska w kluczowych kwestiach, pozostawiając los globalnych dostaw energii niepewnym.