Het Federal Reserve kreeg vrijdag onwelkom nieuws te verwerken toen de inflatie in de VS in maart versnelde naar 3,3%, het hoogste niveau in bijna twee jaar. De aanhoudende spanningen met Iran zorgden voor een sterke stijging van de energieprijzen in de Amerikaanse economie.
De consumentenprijzen stegen in maart met 0,9% ten opzichte van februari, zo meldde het ministerie van Arbeid — de grootste maandelijkse sprong sinds juni 2022, toen Rusland Oekraïne binnenviel en een wereldwijde energiecrisis veroorzaakte. De versnelling in maart maakte een einde aan de hoop op kortetermijnrenteverlagingen en liet zien hoe geopolitieke spanningen economische vooruitgang snel kunnen ondermijnen.
De stijging van de inflatie werd vooral gedreven door benzineprijzen, die met 21,2% stegen in één maand — de grootste toename sinds de overheid in 1967 begon met het bijhouden van deze cijfers. De sprong volgde op de sluiting van de Straat van Hormuz door Iran, een cruciale scheepvaartroute voor wereldwijde olieleveranties, terwijl de militaire campagne van de VS en Israël intensiever werd.
Ik rijd in een vrachtwagen, dus ik tank elke halve tank vol, en nu is het alsof ik $70, $80 kwijt ben. Ik moet doen wat ik moet doen om te overleven .... Ik deal er maar mee wat het me brengt – dus ik betaal gewoon meer.
Annel Villegas, inwoner van Californië — BBC
Driekwart van de inflatiestijging in maart was toe te schrijven aan energiekosten. Automobilisten in Californië kregen de klappen het hardst te verduren: benzine kostte daar gemiddeld $5,93 per gallon, tegenover een nationaal gemiddelde van $4,16. De prijzen voor diesel stegen met meer dan 30% — de grootste sprong sinds februari 2000.
De BBC beschrijft dit als een voorspelbaar economisch gevolg van geopolitieke conflicten, met parallellen trekkend naar de energieschok van Rusland en Oekraïne in 2022. Hun berichtgeving benadrukt de impact op consumenten via persoonlijke verhalen, terwijl ze analytisch afstand houden van binnenlandse politieke implicaties in de VS.
Daily Sabah richt zich sterk op het beleidsdilemma van het Federal Reserve en de verkiezingsbeloften van Trump over inflatie, wat de interesse van Turkije in het Amerikaanse monetair beleid weerspiegelt gezien de eigen inflatieproblemen. De krant benadrukt de kwetsbaarheid van de wapenstilstand en de economische onzekerheid.
Le Monde ziet de inflatiestijging als Amerikanen die de 'bittere rekening' betalen voor de oorlog van Trump in Iran, met nadruk op de binnenlandse politieke kosten van militaire interventie. Het Franse perspectief laat zien hoe Amerikaanse buitenlandse beleidsbeslissingen economische gevolgen hebben voor Amerikaanse consumenten.
Handelsblatt neemt een technische economische benadering, met focus op de statistische significantie van de inflatiecijfers en de mechanismen achter energieprijzen. De Duitse zakelijke publicatie benadrukt de meetbare economische gevolgen zonder politieke commentaar op het conflict zelf.
De inflatoire druk reikt verder dan alleen de pomp. Luchtvaartmaatschappijen hebben te maken met hogere kosten voor kerosine, wat waarschijnlijk zal leiden tot duurdere vliegtickets, terwijl transportbedrijven kampten met gestegen dieselprijzen die uiteindelijk doorwerken in de prijzen van consumentengoederen. Ook producenten van kunstmest en plastic zijn sterk afhankelijk van petroleum als grondstof.
De kerninflatie, die geen rekening houdt met de volatiele prijzen van voedsel en energie, steeg met 0,2% op maandbasis en 2,6% op jaarbasis. Economen waarschuwen echter dat deze maatstaf de komende maanden kan versnellen, omdat de stijging van energiekosten doorwerkt in de bredere economie.
De inflatiestijging bemoeilijkt de beleidsbeslissingen van het Federal Reserve. Uit de notulen van de vergadering van de centrale bank in maart bleek dat beleidsmakers zich steeds meer zorgen maken over aanhoudende prijsdrukken. Sommige functionarissen suggereerden dat renteverhogingen noodzakelijk zouden kunnen zijn als de inflatie blijft stijgen.
President Trump kondigde dinsdag een fragiele tweedaagse wapenstilstand aan, op voorwaarde dat Iran de Straat van Hormuz weer opent. Analisten blijven echter sceptisch over de duurzaamheid van de wapenstilstand en waarschuwen dat het normaliseren van de energieleveranties maanden kan duren, zelfs als de scheepvaartroutes direct weer open gaan.
De cijfers van maart vormen slechts de eerste golf van prijsstijgingen als gevolg van de oorlog. Secundaire effecten via transport, productie en landbouwsectoren worden verwacht in de rapportages van april en mei, wat de inflatie mogelijk ver boven het streefcijfer van 2% van de Fed kan houden gedurende de zomermaanden.