Marinebiologen hebben een opmerkelijke doorbraak bereikt door een van de zeldzaamste gebeurtenissen in de natuur vast te leggen: een potvisgeboorte waarbij meerdere vrouwtjes samenwerken om de moeder en haar pasgeboren kalf te helpen en beschermen.
Deze buitengewone waarneming vond plaats op 8 juli 2023, toen onderzoekers van Project CETI een groep van 11 potvissen tegenkwamen in de buurt van het Caribische eiland Dominica. Het team documenteerde bijna vijfenhalf uur lang de geboorte van een kalf van Rounder, een 19-jarig vrouwtje dat haar tweede jong ter wereld bracht.
Wat dit evenement wetenschappelijk ongekend maakte, was de actieve deelname van andere vrouwtjeswalvissen, inclusief degenen die niet aan de moeder gerelateerd waren, bij het ondersteunen van zowel het barenproces als de zorg voor het pasgeboren jong. Dit samenwerkingsgedrag vertegenwoordigt het eerste gedocumenteerde bewijs van geboortehulp bij niet-primaten.
Dit is het eerste bewijs van geboortehulp bij niet-primaten. Het is fascinerend om de intergenerationele steun van de grootmoeder naar haar bevallende dochter te zien, en de steun van de andere, niet-gerelateerde vrouwtjes.
Shane Gero, teamlid Project CETI — New Scientist
De geboorte zelf duurde 34 minuten, waarin andere volwassen vrouwtjes zich strategisch rond Rounder positioneerden. Ze doken onder haar rugvin, zwommen vaak op hun rug met hun koppen gericht naar haar geslachtsorganen, en boden fysieke ondersteuning tijdens het barenproces.
The Guardian presenteert dit als een belangrijke wetenschappelijke doorbraak, met nadruk op de zeldzaamheid van de waarneming en het belang ervan voor het begrijpen van cetaceëngedrag. De berichtgeving richt zich op de samenwerkingsaspecten en de evolutionaire betekenis van de gedocumenteerde geboortehulp.
Dawn presenteert het verhaal als een spectaculaire wetenschappelijke prestatie, met nadruk op de internationale onderzoekssamenwerking en het uitzonderlijke karakter van de documentatie. Het medium benadrukt de evolutionaire context en de unieke aanpassingen van zeezoogdieren.
Onmiddellijk na de aankomst van het kalf veranderde het gedrag van de groep dramatisch. Alle volwassen leden werden zeer actief, omringden het pasgeboren jong en vertoonden wat onderzoekers beschreven als beschermend en verzorgend gedrag. De walvissen persten het kalf tussen hun lichamen, raakten het met hun koppen aan, en geleidden het door het water en over hun lichamen aan het oppervlak.
Dit samenwerkingsgedrag bij de geboorte komt voort uit de unieke evolutionaire geschiedenis van cetaceeën. Als de enige zoogdieren die naar het oceaanleventeruggekeerd zijn nadat hun voorouders zich aan het land hadden aangepast, ontwikkelden walvissen gespecialiseerde voortplantingsstrategieën om verdrinking van pasgeborenen te voorkomen. Walviskalveren worden staart-eerst in plaats van hoofd-eerst geboren, en ondanks dat ze binnen enkele uren vaardige zwemmers worden, zinken ze aanvankelijk na de geboorte.
Het onderzoek, gepubliceerd in Scientific Reports en Science, vertegenwoordigt een uitzonderlijke wetenschappelijke prestatie. Van de 93 bekende cetaceënsoorten zijn er slechts negen ooit waargenomen bij het baren in het wild, wat deze documentatie buitengewoon waardevol maakt voor het begrijpen van gedrag en evolutie van zeezoogdieren.
De wetenschappers gebruikten meerdere observatiemethoden, waaronder waarneming vanaf boten, dronebeelden en onderwater akoestische opnames, waardoor een uitgebreid verslag van dit zeldzame natuurverschijnsel ontstond dat meer dan 36 miljoen jaar teruggaat in evolutionaire termen.